Valt je kind vaak, of struikelt het veel? Een val hoort bij leren bewegen. Valt jouw kind opvallend vaker dan andere kinderen, dan verdient dat wel je aandacht. Vallen kan met voeten, benen of schoenen te maken hebben, maar ook met iets heel anders.

Kind valt vaak: wanneer is het nog normaal?

Het leren lopen en spelen gaat met vallen en opstaan. Dat is normaal, maar valt of struikelt jouw kind toch wel opvallend vaak. Dan is het logisch dat je je afvraagt of dit nog bij de leeftijd past.

Denk je “mijn kind struikelt steeds”, let dan op twee dingen. Valt je kind meer dan andere kinderen van dezelfde leeftijd? En wordt het vallen erger in plaats van beter? Is het antwoord ja, laat het dan beoordelen door een kinderpodotherapeut.

Peuter valt veel: gewoon leren lopen of meer?

Valt je peuter meer dan leeftijdsgenoten, gaat het niet vooruit, of loopt het niet graag? Laat het dan beoordelen. Hoe de grove motoriek zich ontwikkelt, lees je bij grove motoriek bij kinderen.

Zo ziet struikelen en vallen er thuis uit

Ouders beschrijven vaak dezelfde situaties. Dit zijn ervaringen van ouders, geen diagnoses.

• Je kind struikelt over de eigen voeten.
• Het blijft haken aan drempels.
• Het heeft regelmatig blauwe plekken.
• Het vermijdt spel of sport.
• Een leidster of leerkracht merkt op dat je kind vaker valt.

Soms zeggen ouders dat hun kind er raar bij loopt, of onhandig overkomt. Vallen komt niet altijd door één oorzaak.

Mogelijke oorzaken in voeten, benen en schoenen

Bij een afwijkend looppatroon kan de oorzaak in de voet, het onderbeen of de heup zitten, maar ook in spierkracht of gedrag. Een kinderpodotherapeut onderzoekt waar het vandaan komt.

Voeten naar binnen: intoeing

Volgens de JGZ-richtlijn loopt ongeveer 30% van de kinderen tussen 2 en 7 jaar met de voeten naar binnen. Dat heet intoeing. Deze kinderen struikelen soms vaker dan leeftijdsgenoten. Het geeft meestal geen problemen en heeft geen gevolgen voor de motorische ontwikkeling.

Iets anders zijn doorgezakte voeten of naar binnen zakkende voeten (overpronatie). Dan kantelt de voet naar binnen. Dat kan samengaan met vallen of struikelen, maar het is niet hetzelfde als intoeing.

Loopt je kind ook op de tenen?

Tot ongeveer twee jaar is tenenlopen een normale variatie. Na 18 maanden zou dit een stuk minder mogen zijn. Meer lees je bij kind loopt op tenen. Valt je kind veel én loopt het op de tenen, laat dan beide samen bekijken.

Soepele gewrichten (hypermobiliteit)

De JGZ-richtlijn noemt bij soepele gewrichten (hypermobiliteit) verminderde coördinatie (bewegingen minder goed op elkaar afstemmen) en onhandigheid, zoals struikelen, vallen en stoten. Jonge kinderen zijn van nature vrij soepel en vaak is het een normale variatie. Soepele gewrichten en platvoeten kunnen samen voorkomen.

Schoenen: te klein of te groot

Te kleine of te grote schoenen kunnen ook een oorzaak zijn. Voor het kopen van nieuwe schoenen wil je een schoen met ongeveer 1 cm groeiruimte. Ook wil je een schoen die je goed vast kan maken aan de voet, zodat je kind niet te los in de schoen zit. Lees hierover meer in het blog: Hoe kies je de juiste schoen. Over sandalen en slippers schreef ik een andere blog.

Deze signalen vragen om aandacht

Neem contact op met de huisarts als:

• het vallen of struikelen plotseling begint, alleen aan één kant voorkomt of erger wordt in plaats van beter;
• je kind later is met motorische mijlpalen;
• je kind opvallend lage of hoge spierspanning heeft;
• je kind minder coördinatie heeft;
• je kind bij tenenlopen de handen gebruikt om op te staan (teken van Gower) of links en rechts verschillend loopt;
• je kind soepele gewrichten heeft samen met een trechterborst (een naar binnen gezakt borstbeen) of lange, dunne vingers.

De huisarts beoordeelt of een verwijzing nodig is.

Ook goed om te laten bekijken:

• pijn tijdens of na het bewegen, of een kind dat snel moe is;
• een kind dat spel of sport vermijdt, veel blauwe plekken heeft.

Bij ons kan dit zonder verwijzing. Indien doorverwijzing nodig is, sturen we je door.

Onderzoek en behandeling bij de kinderpodotherapeut

Lotte kijkt naar je kind als geheel: de stand van de voeten en benen, de schoenen en hoe je kind beweegt. Met een video beweeg- en loopanalyse bekijken we het lopen en bewegen rustig terug.

Wat daarna nodig is, hangt af van wat Lotte tijdens het onderzoek vindt. Dat kan schoenadvies zijn, zolen op maat (gemaakt met moderne 3D-printtechniek) of oefentherapie voor kinderen in samenwerking met een kinderfysiotherapeut. We kijken eerst wat er speelt en behandelen wat in ons vakgebied ligt. Wijst het onderzoek op een oorzaak buiten voeten en benen, dan verwijzen we je door. Ligt het wel aan de voet of het been, dan volgt de behandeling van die klacht.

Thuis opletten: bewegen en wanneer je kind valt

• Schoenencheck: past de schoen nog in lengte en breedte, zit hij stevig om de hiel en is de zool soepel maar ruw genoeg tegen uitglijden?
• Dagelijks bewegen: laat je kind vrij bewegen en buiten spelen. Het is geen belofte dat het vallen afneemt.
• Noteer wanneer en waar je kind valt: bijvoorbeeld buiten, bij sport of ‘s avonds als het moe is. Zo kun je het tijdens het consult noemen.
• Zicht: hoe zijn de ogen van je kind, heb je het idee dat je kind alles goed kan zien en diepte goed kan inschatten?

Meer over wat een goede kinderschoen doet lees je bij de juiste kinderschoen kiezen.